gelezen in NRC..
Frans van der Helm
foto:nrcZee-egels gebruiken het hele oppervlak van hun ronde lichaam als een samengesteld oog. De voorheen blind lijkende dieren blijken ten opzichte van andere ongewervelde zeedieren goede onderwaterkijkers. Dat verklaart hoe ze vrij gemakkelijk roofdieren ontlopen en donkere schuilplaatsen vinden.
Met hun rondom geplaatste lichtzintuigjes kunnen de stekelhuidige bolletjes relatief veel details zien. Het kost hun geen moeite tussen hun stekels door te kijken. Hun scherpe waarneming is juist te danken aan die stekels, die zijdelings invallend licht tegenhouden. Hoe meer stekels, des te beter, geldt vermoedelijk voor de uiteenlopende soorten.
Onderzoekers aan de Duke University in Durham, VS, stelden de paarse zee-egel Strongylocentrotus purpuratus, een dicht met stekels bezette soort, op de proef. Ze plaatsten de dieren in verlichte onderwaterarena's met doorzichtige bodem waardoor ze hun bewegingen opnamen. Aan de lichte wanden werd per keer een ronde zwarte schijf geplaatst, van uiteenlopende grootte en op wisselende afstanden. Een bestand van veertig egeltjes mocht reageren, één per keer. ( Journal of Experimental Biology , 15 januari ).
Een schijf van zes centimeter doorsnee riep geen reactie op. Maar een van negen centimeter werd wel duidelijk waargenomen. De meningen van de zee-egels waren verdeeld. Sommige zagen er een roofdier in en vluchtten, anderen snelden juist op de schijf af, er een donkere schuilplaats in vermoedend.

AMSTERDAM - De Nederlandse bioloog Marc van Roosmalen is door de Braziliaanse rechter veroordeeld tot 14 jaar celstraf wegens ‘diefstal van apen’. In 2003 werd bij zijn woning in het Amazonegebied een apenopvang aangetroffen die niet bij de overheid stond geregistreerd.
Van Roosmalen heeft meerdere nieuwe diersoorten ontdekt waaronder de callicebus bernhardi, een aapje dat hij vernoemde naar prins Bernhard. Het Amerikaanse blad Time Magazine riep hem in 2000 uit tot ‘held van de planeet’.
Hij bezat ook 28 weesaapjes die hij volgens bekenden met goede bedoelingen opving. In Brazilië moet echter toestemming worden verleend voor de opvang van apen.
Van Roosmalen beweert in 1998 de vergunning te hebben aangevraagd. Hij hoorde niets. Volgens hem zijn dit soort vergunningen automatisch verleend wanneer de overheid niet binnen 45 dagen reageert op een aanvraag.
Op 8 juni werd hij veroordeeld door de rechter. Van Roosmalen is in hoger beroep gegaan. Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken bevestigt dat de bioloog in de gevangenis zit.
volkskrant.nl